విద్యతోనే సమాజ ప్రగతి

• – విద్యే అభివృద్ధికి అసలైన పునాది
• ఆజాద్ ఆశయాలు నేటికీ ఆదర్శం
• – పేద విద్యార్థులకు సమాన అవకాశాలేవి? చదువును వ్యాపారంగా మార్చొద్దు

డెస్క్ నవంబర్ 10 (సేనాని ప్రతినిధి): విద్య అనేది మనిషి జీవితంలో వెలుగులు నింపే అక్షర జ్యోతి. ఒక వ్యక్తి తన జీవితంలో ఉన్నత స్థాయికి చేరుకోవాలన్నా, కుటుంబం ఆర్థికంగా అభివృద్ధి చెందాలన్నా, సమాజంలో గౌరవప్రదమైన స్థానాన్ని సంపాదించాలన్నా విద్య ఎంతో అవసరం. విద్యావంతులైన పౌరులతోనే బలమైన సమాజం, అభివృద్ధి చెందిన దేశం నిర్మాణమవుతుంది. అందుకే విద్యను వ్యక్తిగత అవసరంగా మాత్రమే కాకుండా సామాజిక బాధ్యతగా, దేశ భవిష్యత్తును నిర్ణయించే శక్తిగా పరిగణించాలి. ప్రతి సంవత్సరం నవంబర్ 11న జాతీయ విద్యా దినోత్సవాన్ని నిర్వహించడం వెనుక ప్రధాన ఉద్దేశం కూడా ఇదే. స్వతంత్ర భారతదేశ తొలి విద్యాశాఖ మంత్రి మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్ జన్మదినాన్ని పురస్కరించుకుని ఈ రోజును జాతీయ విద్యా దినోత్సవంగా జరుపుకుంటున్నారు. విద్యా రంగానికి ఆయన చేసిన విశేష సేవలను స్మరించుకోవడంతోపాటు దేశంలోని ప్రతి ఒక్కరికీ నాణ్యమైన విద్య అందించాలనే లక్ష్యాన్ని మరోసారి గుర్తుచేసుకునే సందర్భమిది. పేదరికం, నిరక్షరాస్యత, సామాజిక అసమానతలు తొలగిపోవాలంటే విద్యకు మించిన ఆయుధం మరొకటి లేదనే విషయాన్ని ఈ రోజు సమాజానికి చాటిచెబుతోంది.
మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్ 1888 నవంబర్ 11న జన్మించారు. స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొన్న ఆయన దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడటమే కాకుండా స్వతంత్ర భారతదేశ నిర్మాణంలో విద్యకు అత్యున్నత ప్రాధాన్యం కల్పించారు. 1947 నుంచి 1958 వరకు కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రిగా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తూ దేశ విద్యా వ్యవస్థకు పటిష్ఠమైన పునాదులు వేసేందుకు కృషి చేశారు. విద్య అనేది సంపన్నులకు మాత్రమే పరిమితమయ్యే సౌకర్యం కాకుండా పేదలు, బలహీన వర్గాలు, గ్రామీణ ప్రాంతాల ప్రజలు సహా ప్రతి ఒక్కరికీ అందుబాటులో ఉండాలని ఆయన బలంగా విశ్వసించారు. ప్రాథమిక విద్య విస్తరణ, ఉన్నత విద్య అభివృద్ధి, మహిళా విద్య ప్రోత్సాహం, సాంకేతిక విద్యకు ప్రాధాన్యం కల్పించడం వంటి అంశాలపై దృష్టి సారించారు. దేశంలో ఉన్నత విద్యా సంస్థల అభివృద్ధికి, శాస్త్రీయ పరిశోధనలకు, సాంస్కృతిక రంగాల పురోగతికి ప్రోత్సాహం అందించారు. విశ్వవిద్యాలయ విద్యా సంఘం, సాంకేతిక విద్యా మండలి వంటి వ్యవస్థల అభివృద్ధికి ఆయన హయాంలో ప్రాధాన్యం లభించింది. విద్య ద్వారా ప్రజల్లో ఆలోచనా శక్తి, స్వతంత్ర భావాలు, దేశభక్తి, మానవీయ విలువలు పెంపొందించాలని ఆయన ఆకాంక్షించారు. అందుకే ఆయన జన్మదినాన్ని విద్యా దినోత్సవంగా నిర్వహించడం ఆయన సేవలకు దేశం అందిస్తున్న గౌరవంగా నిలుస్తోంది.
స్వాతంత్ర్యం వచ్చి దశాబ్దాలు గడిచినా దేశంలో విద్యారంగం ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలు పూర్తిగా పరిష్కారం కాలేదు. పట్టణ ప్రాంతాల్లో అత్యాధునిక సదుపాయాలతో పాఠశాలలు అందుబాటులో ఉంటే అనేక గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇప్పటికీ సరైన తరగతి గదులు, తాగునీరు, మరుగుదొడ్లు, గ్రంథాలయాలు, ప్రయోగశాలలు లేని పరిస్థితులు కనిపిస్తున్నాయి. కొన్ని పాఠశాలల్లో ఉపాధ్యాయుల కొరత కారణంగా విద్యార్థులకు పూర్తిస్థాయిలో బోధన అందడం లేదు. మరికొన్ని చోట్ల విద్యార్థుల సంఖ్య తగ్గిపోవడం, ప్రభుత్వ పాఠశాలలపై తల్లిదండ్రుల్లో నమ్మకం తగ్గడం వంటి పరిణామాలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. మరోవైపు ప్రైవేటు విద్యాసంస్థల్లో ఫీజులు, పుస్తకాలు, దుస్తులు, రవాణా ఖర్చులు కలిపి తల్లిదండ్రులపై భారీ ఆర్థిక భారం పడుతోంది. పిల్లలకు మంచి చదువు చెప్పించాలనే ఆశతో అనేక కుటుంబాలు అప్పులు చేయాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది. విద్య అందరికీ సమానంగా అందాలనే రాజ్యాంగ లక్ష్యం ఆచరణలో పూర్తిస్థాయిలో నెరవేరాలంటే ప్రభుత్వ పాఠశాలలను బలోపేతం చేయాలి. పేద, మధ్యతరగతి కుటుంబాల పిల్లలకు కూడా సంపన్నుల పిల్లలతో సమానమైన విద్యా ప్రమాణాలు అందించగలిగినప్పుడే నిజమైన విద్యా సమానత్వం సాధ్యమవుతుంది. విద్యను లాభాపేక్షతో కూడిన వ్యాపారంగా కాకుండా సమాజ భవిష్యత్తును నిర్మించే పవిత్రమైన బాధ్యతగా చూడాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.
ప్రస్తుత కాలంలో విద్యారంగం సరికొత్త సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. ఒకప్పుడు పుస్తకాలు, ఉపాధ్యాయుల బోధన, గ్రంథాలయాలకే పరిమితమైన చదువు నేడు సాంకేతిక పరిజ్ఞానం కారణంగా విస్తృతమైన మార్పులకు లోనవుతోంది. అంతర్జాలం, దూరవిద్య, కృత్రిమ మేధ వంటి ఆధునిక సాంకేతిక పద్ధతులు విద్యార్థులకు కొత్త అవకాశాలను అందిస్తున్నాయి. అయితే ఈ సదుపాయాలు అందరికీ సమానంగా అందుబాటులో లేకపోవడం మరో సమస్యగా మారుతోంది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కంప్యూటర్లు, అంతర్జాల సదుపాయాలు, అవసరమైన విద్యుత్తు లేకపోవడంతో అనేకమంది విద్యార్థులు ఆధునిక విద్యా అవకాశాలకు దూరమవుతున్నారు. సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని వినియోగించుకునే సామర్థ్యం పెంచడంతోపాటు విద్యార్థుల్లో స్వతంత్రంగా ఆలోచించే నైపుణ్యాన్ని పెంపొందించాలి. కేవలం పరీక్షల్లో మార్కులు సాధించడం, ర్యాంకులు పొందడం, ఉద్యోగం సంపాదించడం మాత్రమే విద్య లక్ష్యం కాకూడదు. సమాజంలోని సమస్యలను అర్థం చేసుకోవడం, వాటికి పరిష్కారాలు కనుగొనడం, ఇతరుల పట్ల గౌరవం చూపించడం, నిజాయితీగా వ్యవహరించడం, దేశం పట్ల బాధ్యత కలిగి ఉండడం వంటి లక్షణాలు కూడా విద్య ద్వారా అలవడాలి. విద్యార్థులపై అధిక మార్కుల ఒత్తిడి పెంచకుండా వారి అభిరుచులు, సృజనాత్మకత, ప్రతిభను గుర్తించి ప్రోత్సహించాలి. ముఖ్యంగా బాలికలకు ఉన్నత విద్యావకాశాలు కల్పించడం, ఆర్థిక ఇబ్బందుల కారణంగా చదువు మానేస్తున్న చిన్నారులకు అండగా నిలవడం సమాజంలోని ప్రతి ఒక్కరి బాధ్యత కావాలి.
జాతీయ విద్యా దినోత్సవం సందర్భంగా విద్యారంగంలో సాధించిన విజయాలను మాత్రమే కాకుండా ఇంకా పరిష్కారం కాని సమస్యలను కూడా సమీక్షించుకోవాలి. పాఠశాలల్లో మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించడం, ఖాళీగా ఉన్న ఉపాధ్యాయ పోస్టులను భర్తీ చేయడం, నాణ్యమైన బోధన అందించడం, విద్యార్థులకు పౌష్టికాహారం, పాఠ్యపుస్తకాలు, అవసరమైన సహాయాన్ని అందించడం ప్రభుత్వాల ప్రాధాన్యంగా ఉండాలి. పేదరికం కారణంగా ఏ ఒక్క చిన్నారి కూడా చదువుకు దూరం కాకుండా ప్రత్యేక చర్యలు తీసుకోవాలి. ఉన్నత విద్యలోనూ ఆర్థిక స్థోమత లేని ప్రతిభావంతులైన విద్యార్థులకు తగిన ప్రోత్సాహం అందించాలి. తల్లిదండ్రులు పిల్లల చదువును కేవలం ఉద్యోగ సాధనకు మాత్రమే పరిమితం చేయకుండా మంచి మనిషిగా ఎదిగే ప్రక్రియగా చూడాలి. ఉపాధ్యాయులు పాఠాలు చెప్పేవారిగానే కాకుండా విద్యార్థుల భవిష్యత్తును తీర్చిదిద్దే మార్గదర్శకులుగా బాధ్యత నిర్వహించాలి. మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్ కలలుగన్న విద్యావంతమైన, సమానత్వంతో కూడిన భారతదేశ నిర్మాణం కోసం ప్రభుత్వాలు, విద్యాసంస్థలు, ఉపాధ్యాయులు, తల్లిదండ్రులు సమిష్టిగా కృషి చేయాలి. ప్రతి ఇంటిలో అక్షర జ్యోతి వెలిగినప్పుడు, ప్రతి పేద విద్యార్థికీ ఉన్నత చదువులు అందుబాటులోకి వచ్చినప్పుడు, విద్యతోపాటు మానవీయ విలువలు పెంపొందినప్పుడే దేశం నిజమైన అభివృద్ధి సాధిస్తుంది. విద్య అనేది ఒక తరం నుంచి మరో తరానికి అందించే అత్యంత విలువైన ఆస్తి. ఆ ఆస్తిని ప్రతి ఒక్కరికీ అందించడమే జాతీయ విద్యా దినోత్సవం నాడు మనం తీసుకోవాల్సిన సంకల్పం.